صندوق در صندوق یا فراصندوق
در ادامه میخوانیم:
صندوق در صندوق (Fund of Funds) یا صندوق سرمایهگذاری فراصندوق یک روش سرمایهگذاری با تنوعبخشی بسیار زیاد در سبد سرمایهگذاری است، سرمایهگذاران میتوانند با خرید متنوع صندوقها، ریسک خود را کنترل کنند. در این روش سرمایهگذاری شما بجای خرید یک صندوق اعم از صندوق اهرمی، صندوق سهامی یا صندوق درآمد ثابت، صندوقی را میخرید که روی سایر صندوقها سرمایهگذاری میکند و بجای خرید یک صندوق شما مجموعهای از صندوقها را خریداری کردهاید.
سرمایهگذاری با روش صندوق در صندوق باعث ایجاد یک روش سرمایهگذاری با پروتفوی متنوع از صندوقها با استراتژیهای مختلف و مدیریت حرفهای میشود، بسیاری از سرمایهگذاران علاقهمند هستند تا با سرمایهگذاری روی صندوقهای مختلف بازدهی خود و ریسک کسب بازده منفی را بهشدت کاهش دهند، علاوه بر موارد بالا سرمایهگذاری روی صندوق سرمایهگذاری صندوق در صندوق باعث میشود تا از تجربه و تخصص چندین تیم در شرایط مختلف بازار بهرهمند شوید.
صندوق در صندوق
صندوق در صندوق یا صندوقِ صندوق که یک روش سرمایهگذاری نسبتا جدید در بازار سرمایه ایران است با ارائه ساختار در سال 1397 توسط سازمان بورس و اوراق بهادار به بازار ابلاغ شد. ساختار این نوع صندوقها میتواند از هر دو نوع صدور و ابطالی یا قابل معامله در بورس (ETF) باشد. قابل ذکر است که حداقل سرمایه لازم برای ایجاد این صندوق 500 میلیارد ریال تعیین گردیده است. برحسب قوانین مدیر صندوق باید 85% سرمایه جذب شده را در سایر صندوقها، سرمایهگذاری کند. براساس آمار مرکز پردازش اطلاعات مالی ایران تاکنون تعداد صندوقهای سرمایهگذاری صندوق در صندوق 4 عدد میباشد که 2 عدد از آنها صدور و ابطالی و 2 عد بهصورت قابل معامله هستند. مجموع سرمایه جذب شده توسط این صندوقها تا کنون حدود 7/880 میلیارد ریال میباشد.
حدنصاب ترکیب دارایی
براساس آخرین ابلاغیه سازمان بورس اوراق بهادار در تاریخ 1401/11/08 حدنصاب ترکیب دارایی صندوق سرمایهگذاری صندوق در صندوق برای هر دونوع صدور و ابطالی و قابل معامله بهشرح زیر است.
| حدنصاب ترکیب دارایی صندوق در صندوق قابل معامله عادی | ||
| ردیف | موضوع سرمایهگذاری | توضییحات |
| 1 | سرمایهگذاری در واحدهای سرمایهگذاری صندوقها | حداقل 85 درصد از کل دارایی صندوق |
| 2 | واحدهای منتشره از طرف صندوقهای در اوراق بهادار با درآمد ثابت | حداکثر 50 درصد از کل دارایی صندوق |
| 3 | واحدهای منتشره از طرف یک صندوق سرمایهپذیر | حداکثر 25 درصد از کل دارایی صندوق |
| 4 | واحدهای منتشره از طرف یک صندوق | حداکثر 30 درصد از تعداد واحدهای صندوق سرمایهپذیر که نزد سرمایهگذاران است. |
| 5 | واحدهای منتشره از طرف صندوقهای دارای مدیریت واحد با صندوق سرمایهگذار یا واحدهای منتشره از طرف صندوقهایی که مدیریت آنها با یک شخص واحد است. | حداکثر 50 درصد از کل دارایی صندوق |
| 6 | سپرده بانکی و گواهی سپرده بانکی | حداکثر 15 درصد از کل دارایی صندوق |
| حدنصاب ترکیب دارایی صندوق در صندوق | ||
| ردیف | موضوع سرمایهگذاری | توضییحات |
| 1 | سرمایهگذاری در واحدهای صندوقها | حداقل 85 درصد از کل دارایی صندوق |
| 2 | واحدهای منتشره از طرف صندوقهای در اوراق بهادار با درآمد ثابت | حداکثر 50 درصد از کل دارایی صندوق |
| 3 | واحدهای منتشره از طرف یک صندوق سرمایهگذاری سرمایهپذیر | حداکثر 25 درصد از کل دارایی صندوق |
| 4 | واحدهای منتشره از طرف یک صندوق | حداکثر 30 درصد از تعداد واحدهای صندوق سرمایهپذیر که نزد سرمایهگذاران است. |
| 5 | واحدهای منتشره از طرف صندوقهای دارای مدیریت واحد با صندوق سرمایهگذار یا واحدهای منتشره از طرف صندوقهایی که مدیریت آنها با یک شخص واحد است. | حداکثر 50 درصد از کل دارایی صندوق |
| 6 | سپرده بانکی و گواهی سپرده بانکی | حداکثر 15 درصد از کل دارایی صندوق |
دریافت کد بورسی برای خرید صندوق
سوالات متداول
مفهوم صندوق در صندوق چیست؟
صندوق سرمایهگذاری صندوق در صندوق همانطور که از نامش مشخص است نوعی روش سرمایهگذاری است که روی سایر صندوقها سرمایهگذاری میکند.
حداقل سرمایه موردنیاز برای ایجاد صندوق در صندوق؟
براساس قانون مصوب سازمان بورس و اوراق بهادار حداقل سرمایه برای ایجاد این صندوق سرمایهگذاری 500 میلیارد ریال است و براساس امیدنامه باید حداقل 85% وجوه را روی سایر صندوقها، سرمایهگذاری کند.
سازوکار صندوق در صندوق چگونه است؟
این نوع صندوق سرمایهگذاری میتواند از هر دو نوع صدور و ابطالی و قابل معامله در بورس (ETF) باشد.نوع صندوق مقدار 500 هزار تومان میباشد.
بهترین صندوق سرمایه گذاری
- پیش از انتخاب صندوق به چه نکاتی باید توجه کرد؟
- ویژگیهای بهترین صندوق سرمایه گذاری
- بازده صندوق (عملکرد تاریخی صندوق)
- دارایی تحت مدیریت صندوق
- ضریب آلفا صندوق
- ضریب بتا صندوق
- سوالات متداول
بهترین صندوق سرمایه گذاری در بازار مالی وابسته به انواع مختلفی از متغیرهایی چون میزان ریسکپذیری فرد، نوع صندوق سرمایهگذاری (صندوق سهامی، صندوق قابل معامله) و سایر متغیرها میباشد. ما در این نوشتار قصد داریم تا به پرسشهایی چون بهترین صندوق صندوق سرمایه گذاری باید چه ویژگیهایی داشته باشد و یا چطور باید در میان تعداد زیادی از صندوقها، بهترین صندوق سرمایه گذاری را انتخاب کرد، پاسخ دهیم.
دریافت کد بورسی برای خرید صندوق
از آنجایی که بازارهای مالی همیشه با ریسک همراه است و بسیاری از افراد دانش یا زمان کافی برای ورود مستقیم به این بازار را ندارند، صندوقهای سرمایه گذاری بهترین انتخاب برای این نوع افراد است، از طرفی در شرایط کنونی اقتصاد کشور، حفظ ارزش دارایی برای افراد مهمترین الویت مالی است، بههمین منظور سرمایهگذاری در صندوقها یکی از انواع راههاییست که میتوان ارزش پول را با توجه به تورم ثابت نگه داشت. از آنجایی که صندوقها انواع مختلفی دارند و هرکدام از این صندوقها باتوجه به اینکه چه نوع دارایی را مدیریت میکنند، ریسک مختلفی را با خود همراه میکنند، پس هر فردی برای انتخاب صندوق براساس شاخصهای ریسکپذیری و زمان سرمایهگذاری باید دست به یک انتخاب بهینه بزند.
پیش از انتخاب صندوق به چه نکاتی باید توجه کرد؟
باتوجه به آنچه در پاراگرافهای بالا گفته شد، مهمترین مورد برای انتخاب یک صندوق سرمایهگذاری، میزان ریسکی است که سرمایهگذار میتواند برای سرمایهاش درنظر بگیرد، ریسک بالاتر سود بالاتری را نیز بههمراه دارد. در بازار سرمایه ایران صندوقها شامل اهرمی، شاخصی، بخشی، کالایی، سهامی، مختلط، تضمین اصل سرمایه و درآمد ثابت است که بهترتیب از بیشترین ریسک به کمترین ریسک مرتب شدهاند، برای مثال صندوق سرمایه گذاتری اهرمی بیشترین ریسک و صندوق سرمایه گذاری درآمد ثابت کمترین ریسک را دار است.
علاوه بر میزان ریسک، بسیاری از افراد به مواردی چون، تیم مدیریتی صندوق، بانکهای همکار با صندوق و نوع پورتفوی تحت سرمایهگذاری برای انتخاب صندوق دقت میکنند.
ویژگیهای بهترین صندوق سرمایه گذاری
- بازده صندوق یا کارنامه عملکرد تاریخی صندوق
- دارایی تحت مدیریت
- ضریب آلفا
- ضریب بتا
در ادامه به موارد گفته شده در بالا به تفضیل صحبت خواهیم کرد.
بازده صندوق (عملکرد تاریخی صندوق)
بازده، راندمان یا عملکرد صندوق، مهمترین عامل افراد در انتخاب بهترین صندوق سرمایه گذاری از میان تعداد زیادی صندوق است، بررسی بازده یک صندوق در ادوار گذشته باعث میشود تا صندوق را در شرایط مختلف بازار محک بزنید و متوجه شوید تا این صندوق در فراز و نشیب بازار چه بازدهای داشته است. البته لازم به ذکر است که نباید بازده صندوقهای مختلف را با یکدیگر مقایسه کرد! برای مثال بازده یک صندوق ETF درآمد ثابت را نمیتوان با بازده یک صندوق شاخصی مقایسه کرد و از مقایسه این دو به یک نتیجه رسید!
دارایی تحت مدیریت صندوق
دیگر معیار مهم برای بررسی بهترین صندوق سرمایه گذاری، میزان دارایی تحت مدیریت یا Asset Under Management است که هرچه میزان دارایی یک صندوق بیشتر باشد نشان از اعتماد بالای سرمایهگذاران به این صندوق میباشد، ناگفته نماند میزان بالای AUM نیاز به یک تیم مدیریت بسیار قوی و باتجربه است زیرا مدیریت کردن صندوقهایی با داراییهای تحت مدیریت چند ده هزار میلیارد تومانی، امری حساس است و درصورت کوچکترین اشتباه تبعات سیاسی و اجتماعی خطرناکی را در پی دارد.
ضریب آلفا صندوق
ضریب آلفا یا ضریب فعال یکی دیگر از معیارهای بررسی صندوق است که برطبق تعریف ضریب آلفا نشاندهنده مازاد بازده یک صندوق نسبت به شاخص معیار ( هر شاخصی که بهعنوان شاخص معیار درنظر گرفته شود، برای مثال شاخص بازار)، میزان این ضریب میتواند عددی مثبت، صفر یا منفی باشد. ضریب آلفای مثبت بهمعنای عملکرد بهتر نسبت به شاخص معیار موردنظر و آلفای منفی بهمعنای عملکرد منفی نسبت به شاخص معیار و آلفای صفر یعنی بازدهی صندوق متناسب با ریسک آن بوده است. باتوجه به موارد گفته شده پس میزان آلفا هرچقدر بیشتر باشد، نشاندهنده عملکرد بهتر صندوق است. برای مثال زمانی که ضریب آلفای یک صندوق +15 باشد، این صندوق 15% نسبت به شاخص معیار عملکرد بهتری داشته است.
برای محاسبه ضریب آلفا میتوان از فرمول زیر استفاده کرد:

در این رابطه میزان Rm برابر با بازدهی شاخص کل، Rp بازدهی صندوق از آغاز فعالیت، Rf معادل نرخ بازده بدون ریسک صندوق و Bp برابر با ضریب بتای صندوق است.
ضریب بتا صندوق
ضریب بتا معیاری برای سنجش تغییرات ارزش داراییها نسبت به نوسانات بازار است، به دیگر بیان، این ضریب نشان میدهد که دارایی موردنظر شما نسبت به بازار چقدر نوسان دارد و با سرمایهگذاری در آن چه حدی از ریسک را متحمل خواهید شد. برای محاسبه ضریب بتا باید از فرمول زیر استفاده کنیم:

در رابطه فوق rm برابر با لیست بازده روزانه شاخص کل برای دوره مربوطه، ri برابر با لیست بازدهی روزانه صندوق برای دوره مربوطه و n تعداد روزهای دوره است.
- اگر ضریب بتا بیشتر از 1 باشد، نوسانات بازدهی آن بیشتر از نوسانات بازار خواهد بود و برعکس از ضریب بتا کمتر از 1 باشد نشاندهنده این است که صندوق نوساناتی کمتر از نوسانات بازار تجربه خواهد کرد.
- اگر ضریب بتا برابر با 1 باشد، پیشبینی میشو که درصد افزایش و کاهش قیمت واحدهای صندوق دقیقا به اندازه درصد افزایش یا کاهش شاخص کل است.
برای مثال اگر ضریب بتای یک صندوق برابر با 1/71 باشد، بدان معنی است که افزایش و کاهش قیمت آن 1/71 برابر شاخص کل خواهد بود. یعنی اگر بازار رشدی 10 درصدی را تجربه کند، ارزش واحدهای این صندوق رشدی برابر برابر با 17/1 درصد را تجربه خواهد کرد، همینطور در صورت ریزش بازار اگر با ریزشی 10 درصدی مواجه شویم، ارزش واحدهای این صندوق ریزشی 17/1 درصدی خواهند داشت. اما اگر ضریب بتای یک صندوق 0/7 باشد، این بدان معناست که اگر در بازار رشدی 10 درصدی داشته باشیم، رشد قیمت واحدهای صندوق برابر با 7 درصد و اگر بازار ریزشی 10 درصدی تجربه کند، واحدهای این صندوق افتی 7 درصدی را تجربه خواهند کرد.
اگر ضریب بتای یک صندوق برابر با صفر باشد، نشاندهنده این است که ارزش واحدهای این صندوق با نوسانات بازار تغییر نمیکنند و نمیتوان هیچ رابطهای میان نوسان بازار و ارزش واحدهای این صندوق پیدا کرد.
قابل توجه است که برای بررسی ویژگیهای بهترین صندوق سرمایه گذاری که در بالا اشاره شد میتوان از وبسایت مرکز پردازش اطلاعات مالی ایران به آدرس (https://fund.fipiran.ir) استفاده کرد. شما با ورود به این صفحه میتوانید از طریق فیلتر، نوع صندوق موردنظر و سایر ویژگیهای موجود را فیلتر کنید.

با کلیک روی هرکدام از صندوقهای موردنظر میتوان به جزئیات آنها دست پیدا کرد، همچنین در همین صفحه شما میتوانید به مقایسه صندوقها بهمنظور دستیابی به لیستی از بهترین صندوق سرمایه گذاری رسید، ارزش دارایی تحت مدیریت، بازده صندوق، ضرایب آلفا و بتا در همین صفحه قابل مشاهده و مقایسه است.

سوالات متداول
عوامل دخیل در انتخاب بهترین صندوق سرمایه گذاری چیست؟
بازده صندوق، ضریب آلفا، ضریب بتا و دارایی تحت مدیریت صندوق
ضریب آلفا چیست؟
ضریب آلفا یا ضریب فعال نشاندهنده میزان بازدهی مازاد یک صندوق نسبت به شاخص معیار (شاخص بازار) را نشان میدهد.
ضریب بتا چیست؟
ضریب بتا در صندوق میزان تغییر ارزش دارایی یک صندوق را نسبت به بازار نشان میدهد، بهبیانی دیگر با داشتن ضریب بتا میتوان میزان ریسک صندوق را محاسبه کرد. این ضریب یکی از ضرایب بسیار مهم در انتخاب بهترین صندوق سرمایه گذاری است.
صندوق شاخصی (Index Fund) چیست؟
در ادامه میخوانیم:
صندوق شاخصی (Index Fund) نوعی از صندوق سرمایهگذاری است که هدف از تاسیس آن منطبق نمودن سبد یا پرتفوی صندوق با یکی از شاخصها بازار مانند شاخص کل یا شاخصهای دیگر بازار است. برای مثال در صندوقی که هدفش شاخص کل بازار باشد، پروتفوی خود را به خرید سهام شرکتهای شاخصساز اختصاص میدهد و سعی میکند بیشترین وابستگی را با شاخص مدنظر داشته باشند.
اولین تئوری در رابطه با ایجاد صندوق سرمایهگذاری مبتنی بر شاخص در سال 1960 توسط دو دانشجوی دانشگاه شیکاگو پیشنهاد شد و چندسال بعد آقای جان سی باگل (John C. Bogle) در سال 1975 با تاسیس گروه ونگارد (Vanguard) که هماکنون یکی از بزرگترین شرکتهای سرمایهگذاری در جهان است اولین صندوق سرمایهگذاری شاخصی با هدف انطباق با شاخص اساندپی 500 (S&P500) تاسیس کرد.
از مهمترین شاخصهایی که صندوقها امکان ایجاد همبستگی با آنها را دارد میتوان به شاخص کل، شاخص هموزن و شاخص 30 شرکت بزرگ اشاره کرد. نکته بسیار مهم در مورد خرید و فروش سهام در این صندوق این است که این صندوقها زمانی که سرمایهای به صندوق اضافه یا کم میشود، اقدام به خرید یا فروش سهام میکنند.
بازدهی صندوق شاخصی چقدر است؟
همانطور که پیشتر بیان شد هدف این صندوق ایجاد انطباق با یکی از شاخصها بازار است پس بازدهی صندوق متناسب با شاخصی است که صندوق براساس آن طراحی و تاسیس شده است. لازم به ذکر است که تمام تلاش تیم مدیریت این صندوقها بر این است که بازدهی متناسب با شاخص موردنظر را کسب کنند. در تصویر زیر بازدهی تعدادی از شاخصهای مهم بازار را در 5 سال منتهی به مهر 1402 را مشاهده میکنید.

ترکیب داراییهای صندوق شاخص چگونه است؟
در صندوق شاخصی از آن جهت که باید اکثر پروتفوی را برمبنای ایجاد همبستگی با شاخص موردنظر ایجاد کرد، شباهت بسیار زیادی با صندوق سهامی دارد با این تفاوت که در صندوق سهامی اجباری در خرید سهام شرکتهای شاخصساز نیست اما در صندوق شاخص این اجبار درحقیقت فلسفه وجوی این صندوق است. ناگفته نماد که در صندوق سرمایهگذار شاخص برحسب تصمیم مدیران صندوق میتوانند مقداری از سرمایه جمعآوری شده را روی سایر زمینهها مانند اوراق با درآمد ثابت سرمایهگذاری کنند. برای مثال در تصویر زیر ترکیب دارایی یکی از صندوقهای شاخصی بازار را مشاهده میکنید که حدود 6% از دارایی خود را روی سایر داراییهایی که با سهام شرکتهای شاخصساز مرتبط نمیباشد سرمایهگذاری کرده است.

صندوق شاخصی مناسب چه افرادی است؟
باتوجه به نکات ذکر شده در بالا صندوق شاخصی ریسک سرمایهگذاری بسیار کمتری نسبت به صندوق سهامی دارد و تمرکز خود را روی سهام شرکتهای موثر در شاخص موردنظر گذارد. درست است که این صندوق مورد علاقه طیف وسیعی از سرمایهگذاران در بازار سرمایه است اما این صندوق برای افرادی که قصد ورودی بسیار مطمئن به بازار سرمایه را دارند بهترین گزینه است.
مزایای صندوق شاخص چیست؟
باتوجه به اینکه هدف این صندوق از قبل مشخص شده است که ایجاد بیشترین همبستگی با شاخص موردنظر است، پس اگر کمی دقیقتر به همین جمله بیاندیشیم متوجه میشویم که هدف مدیران این صندوق کسب بازده یا سود نیست. بنابرین در این صندوق ما با کمترین هزینه در مدیریت صندوق روبرو هستیم و عملا مدیریت این صندوقها نقش فعالی ندارند و همین عامل باعث میشود تا ریسک مدیریت صندوق حذف شود.
براساس اطلاعات درج شده در پایگاه مرکز پردازش اطلاعات مالی ایران تا پایان مهر 1402 تعداد 6 عدد صندوق شاخصی با مجموع دارایی در حدود 35 هزار میلیارد تومان درحال فعالیت هستند که 5 عدد از این صندوقها از نوع قابل معامله در بورس (ETF) هستند.
دریافت کد بورسی برای خرید صندوق
سوالات متداول
صندوق شاخصی چیست؟
هدف از ایجاد صندوق سرمایهگذاری شاخصی ایجاد انطباق پرتفوی صندوق با یکی از شاخصهای بازار است و اکثر منابع خود را براساس الگوی شاخص موردنظر سرمایهگذاری میکند.
ریسک صندوق شاخصی چقدر است؟
ریسک سرمایهگذاری روی صندوق شاخصی دقیقا برابر با ریسک سرمایهگذاری روی شاخصی است که صندوق براساس آن شکل گرفته است.
صندوقهای شاخصی دارای چه مزایا و معایبی هستند؟
مزایا:
- حذف شدن ریسک مدیریت صندوق
- کاهش هزینه سبدگردانی و هزینه مدیریت صندوق
معایب:
نداشتن قابلیت انعطاف در شرایط مختلف بازار بهدلیل همبسته بودن به شاخص
آشنایی با صندوق های سرمایه گذاری
در ادامه میخوانیم:
صندوق سرمایه گذاری ، سرمایهگذاری بدون صرف زمان و دانش
بازارهای مالی باتوجه به گستردگی، یکی از مهمترین روشهای سرمایهگذاری است، در سالیان نهچندان دور زمانی که صحبت از صندوق سرمایه گذاری به میان میآمد، تصور بر این بود که این صندوقها دارای زمینههای محدود سرمایهگذاری هستند اما امروزه با توجه به انواع مختلفی از صندوقهای سرمایهگذاری، افراد میتوانند در طیف وسیعی چون فلزات، طلا، سهام، زعفران و غیره سرمایهگذاری و کسب سود کنند.
صندوق سرمایه گذاری با جمعآوری وجوه از سرمایهگذاران خرد و کلان، این وجوه را در زمینههای مختلف ( بسته به نوع صندوق) که تحت نظارت سازمانهای نظارتی چون سازمان بورس اوراق بهادار و فرابورس هستند، سرمایهگذاری کنند. از آنجایی که افراد برای کسب سود و یا حفظ ارزش داراییهای خود به سراغ صندوق میروند پس باید در صندوق تیمی متخصص از افراد در مدیریت آن دخیل باشند.
بسیاری از افراد تا صحبت از سرمایهگذاری در بورس میشود بهدلیل نداشتن دانش تخصصی و تجربه یا زمان کافی، از سرمایهگذاری در این بازار صرفنظر میکنند یا برای ورود به این بازار باید ماهها آموزش تخصصی ببینند و با کسب تجربه در سالیان مختلف به فردی متخصص در این زمینه تبدیل شوند، اما برای سرمایهگذاری همیشه نیازی به روشهای مختلف تحلیلی چون تحلیل تکنیکال، بنیادی و امثالهم نیست، صندوق سرمایه گذاری یکی از بهترین روشهاییست که افراد میتوانند بدون صرف زمان و دانش، در آن سرمایه گذاری کنند.
روشهای سرمایهگذاری در بورس کدام است؟
بهطور کلی میتوانیم تمام روشهای سرمایهگذاری در بورس را دو دسته سرمایه گذاری مستقیم و غیرمستقیم بدانیم. در سرمایه گذاری مستقیم فرد سرمایه گذار خود با استفاده از دانش خود شامل تحلیلهای بنیادی، تکنیکال، تابلوخوانی یا سایر روشها اقدام به معامله انواع اوراق بهادار میکند، اما در روش سرمایه گذاری غیر مستقم افراد از طریق خرید صندوق سرمایه گذاری یا سبدگردانی مدیریت سرمایه خود را به دست تیمهای متخصص واگذار میکنند تا در شرایط مختلف بازار با کسب رویکردهای مناسب، کسب سود کنند.
سرمایه گذاری در صندوق چه مزایایی دارد؟
موارد زیر مهمترین مزایای سرمایه گذاری در صندوق است:
سرمایه گذاری آسان
برای سرمایه گذاری در صندوق نیازی به هیچ دانش تخصصی یا صرف زمان در بازار سرمایه نیست و افراد میتوانند واحدهای صندوق موردنظر را از طریق سامانه معاملاتیخود معامله نمایند.
دریافت کد بورسی برای خرید صندوق
سرمایه گذاری با مبالغ دلخواه
سرمایه گذاری با پول کم؟ بله! سرمایه گذاری در صندوقها گزینه مناسبی برای سرمایه گذاری با پول کم در بازار است، برای مثال در برخی صندوقها میتوان با 1000 تومان نیز واحد صندوق را خریداری کرد. براساس تجربه سرمایه گذاری در صندوق یکی از الویتهای اصلی در سرمایه گذاری با پول کم است.
نقدشوندگی بالا
یکی از معضلات سرمایهرگذاری در سهام، نقدشوندگی پایین برخی اوراق در زمان نزول بازار است که گاها تا ماهها افراد در صف فروش سهام خود قرار میگیرند، اما صندوقهای سرمایه گذاری از نقدشوندگی بالایی برخوردار هستند و افراد میتوانند واحدهای صندوق خود را بهآسانی معامله و آنها را به وجه نقد تبدیل کنند.
مدیریت حرفهای
از آنجایی که مدیریت وجوه صندوق امر سادهای نیست، برطبق قوانین افرادی که در مدیریت صندوق قرار دارند همگی باید دارای حسن تجربه و تخصص کافی برای این امر باشند. بههمین منظور سپردن سرمایه به یک تیم متخصص که تحت قوانین نظارتی عمل میکنند، باعث ایجاد آرامش خاطر در سرمایهگذار میشود.
ارکان صندوق سرمایه گذاری
صندوقهای سرمایه گذاری برطبق قانون از ارکان مشخص تشکیل و توسط آنها اداره میشود، ارکان اصلی یک صندوق سرمایه گذاری شامل موارد زیر است:
- مدیر صندوق
- حسابرس صندوق
- متولی صندوق
- مدیر ثبت صندوق
آیا سرمایهگذاری در صندوق با سود تضمین شده همراه است؟
سرمایه گذاری در بازار مالی همیشه براساس مدلهای پیشبینی است که به مسائل تکنیکالی، اقتصاد کلان، وضعیت اجتماعی و این موارد وابسته میباشد و این مدلها در ذات خود دارای ریسکهای مختلفی نیز هستند، برهمین اساس سرمایه گذاری در بورس همیشه با ریسک همراه بوده و هیچ فردی نمیتواند برای سرمایهگذاری در بورس، تضمین قطعی ارائه دهد. اما درصورت انتخاب مسیر درست که بر مبنای تجربه و دانش باشد، میتواند تجربه موفقی از سرمایه گذاری در بازارهای مالی را تجربه کرد. در صندوقهای سرمایهگذاری انواع مختلفی از صندوق براساس ریسکپذیری سرمایهگذار، وجود دارد.
بهترین صندوق سرمایه گذاری کدام است؟
صندوقهای سرمایه گذاری مختلفی براساس میزان ریسک، ترکیب داراییها، حیطه فعالیت و بازده وجود دارد، در ابتدا صندوقهای سرمایه گذاری به دو نوع:
- صندوق قابل معامله (ETF)
- صندوق صدور و ابطالی
تقسیمبندی میشود که هرکدام از این دو نوع خود انواع مختلفی چون: مختلط، سهامی، بخشی، درآمد ثابت، اهرمی و … تقسیمبندی میشوند.
بیشتر بخوانید:
برای سرمایهگذاری در انواع مختلف صندوقها ما در ادامه به شرح مختصری از این صندوقها بسنده خواهیم کرد.
صندوقهای سهامی
صندوق سرمایه گذاری سهامی عمده دارایی خود را روی سهام سرمایهگذاری میکند که همین عامل باعث میشود تا این نوع صندوق دارای ریسک بالایی باشند.
صندوقهای درآمد ثابت
صندوق سرمایه گذاری با درآمد ثابت عمده منابع مالی خود را روی اوراق بهادار با ریسک پایین مانند اوراق خزانه، اوراق مشارکت، اوراق اجاره و یا سپردههای بانکی سرمایهگذاری میکند، این صندوقها همیشه میزان نسبتا ثابتی از سود را برای سرمایهگذاران خود بههمراه دارد.
صندوقهای مختلط
در صندوق سرمایه گذاری مختلط ما با ترکیبی حدودا برابر از سرمایهگذاری در اوراق با درآمد ثابت و سهام مواجه هستیم، بههمین خاطر زیسک سرمایهگذاری و بازدهی این صندوق، مابین صندوق سهامی و صندوق درآمد ثابت قرار میگیرد.
صندوقهای بخشی
صندوق سرمایه گذاری بخشی تمرکز خود را روی یک صنعت خاص یا بخش مشخصی در اقتصاد میگذارد، عمده صنایعی که این نوع از صندوقها روی آن سرمایهگذاری میکنند شامل فلزات اساسی، صنایع غذایی، املاک و مستغلات، صنایع پتروشیمی و … است. در حقیقت سرمایهگذاری روی یک صنعت خاص برای کسب بازدهی بالاتر از کل بازار است.
صندوقهای شاخصی
صندوق سرمایه گذاری شاخصی با هدف ایجاد همبستگی با یک شاخص ایجاد شده است، بهصورت کلی این صندوقها در تلاش هستند تا ترکیب دارایی مشابه با شاخص موردنظر تشکیل دهند بههمین دلیل با توجه به وابستگی به شاخص، رفتاری نسبتا شبیه با شاخص مدنظر در صعود و نزول بازار دارند.
صندوقهای اهرمی
صندوق سرمایه گذاری اهرمی عمده دارایی خود را روی سهام و حق تقدم سهام سرمایهگذاری میکند و برای کسب بازدهی مضاعف از تکنیک اهرم مالی استفاده میکند. در این نوع صندوق برای سرمایهگذاری و انتقال مالکیت از هردو نوع قابل معامله و صدور و ابطالی استفاده میکند.
صندوقهای تضمین اصل سرمایه
یکی از انواع جدید صندوقهای سرمایه گذاری، صندوق سرمایه گذاری تضمین اصل سرمایه است که علاوه بر ایجاد بستری مناسب برای کسب بازدهی مناسب، اصل سرمایه، سرمایهگذاران را نیز تضمین میکند. صندوقهای تضمین اصل سرمایه به دو نوع: صندوق تضمین با مکانیزم اهرمی و صندوق تضمین با رکن ضامن، تقسیم میشوند.
در صندوق تضمین اهرمی ابتدا واحدهای قابل معامله یا ETF پذیرهنویسی میشوند و مجوز فعالیت صندوق ETF اخذ میگردد، سپس به پشتوانه سرمایهگذاری در واحدهای قابل معامله، مجوز لازم برای فروش واحدهای صدور و ابطالی نیز اخذ میگردد، اما در صندوق تضمین با رکن ضامن ابتدا واحدهای صدور و ابطالی پذیرهنویسی میشوند و صندوق تاسیس میگردد، لازم به ذکر است در صندوق تضمین با رکن ضامن، سرمایه اولیه سرمایهگذاران توسط یک شرکت سبدگردان تضمین میشود.
صندوقهای بازارگردانی
صندوق سرمایهگذاری بازارگردانی با وظیفه خرید و فروش اوراق بهادار با تعهد بازارگردانی اوراق مطابق با امیدنامه تاسیس میگردد. در حقیقت هدف بازارگردانها متعادل نگهداشتن قیمت سهم و جلوگیری از نفوذ هیجانات بازار و ایجاد صفهای طولانی خرید و فروش است تا در نهایت قیمت سهم را به قیمت ذاتی آن نزدیک کند.
صندوق در صندوق
صندوق سرمایهگذاری صندوق در صندوق که از نام آن مشخص است، بجای خریداری اوراق بهادار، سرمایه خود را به ترکیب مختلفی از انواع صندوقهایی مانند سهامی، درآمد ثابت و ETF اختصاص میدهد. به دیگر زبان شما با خرید واحد این صندوق در حقیقت روی انواع مختلفی از صندوقها سرمایهگذاری میکنید.
صندوق تامین مالی
صندوق تامین مالی (Financing Fund) نوعی از صندوق سرمایهگذاری مشترک است که هدفش آسان کردن فرآیند جذب یا تامین مالی پروژهها است و علاوه بر تامین مالی، مزایای سرمایهگذاری در صندوقهای سرمایهگذاری مشترک را برای سرمایهگذاران فراهم میکند. مهمترین دلایلی که باعث پیشرفت یا توسعه صندوقهای سرمایهگذاری میگردد میتوان به مدیریت حرفهای صندوق، کاهش ریسک و نقدشوندگی بالا اشاره کرد که تمامی این موارد در صندوق تامین مالی نیز وجود دارد. انواع صندوق تامین مالی شامل: صندوق پروژه، صندوق زمین و ساختمان و صندوق جسورانه هستند.
صندوق طلا
صندوق سرمایه گذاری مبتنی بر سکه طلا عمده دارایی خود را روی اوراق بهادار مبتنی بر سکه طلا سرمایهگذاری میکند. از آنجایی که ریسک سرمایهگذاری در بازار طلا نسبتا بالاست، سرمایهگذاری در این صندوق نیز با ریسک بالایی همراه است.
صندوق نیکوکارانه
صندوق سرمایه گذاری نیکوکارانه که با هدف ضمن حفظ اصل سرمایه افراد در زمینههای مولدی که باعث کمک به جامعه میشود، سرمایهگذاری میکند. عموما درآمد این صندوقها بهصورت بسیار برنامهریزی شده صرف مناطق محروم و نیازمندان میشود.
چطور میتوانم صندوقها را با یکدیگر مقایسه کنم؟
تا بدینجای کار متوجه شدیم که صندوقهای سرمایه گذاری تعداد زیادی هستند اما سوال اساسی اینجاست که چگونه میتوان صندوقها را با یکدیگر مقایسه کرد تا به درستترین انتخاب برای سرمایه گذاری رسید؟
در مقاله بهترین صندوقهای سرمایه گذاری ما به این سوال بهصورت کامل پاسخ دادیم اما در اینجا نیز بهصورت خلاصه به این سوال پاسخ میدهیم. مهمترین فاکتورها برای مقایسه صندوقها، بازدهی صندوق، ضرایب آلفا و بتا، ارزش خالص دارایی (NAV) و میزان همبستگی با رشد و افت شاخص است، در بین این پارامترها ضریب بتا اما نقش مهمتری را ایفا میکند.
ارزش خالص دارایی (NAV) چیست؟
ارزش خالص دارایی یا Net Value Assets یکی از مفاهیم پرکاربرد در مبحث صندوقهای سرمایهگذاری است که معاملهگران هر صندوق حتما به این فاکتور نگاهی میاندازند تا ببینند قیمت واحد صندوق با NAV چه میزان اختلاف دارد، بانگاهی به دادههای درج شده در سایت هر صندوق یا سایتهایی که اطلاعات جزیی صندوقها را گزارش میکنند ما با سه نوع NAV روبرو هستیم:
NAV ابطال: میزان وجهی است که پس از انصراف از سرمایهگذاری در صندوقهای صدور و ابطالی به ازای هر واحد از صندوق به سرمایه گذار پرداخت میشود.
NAV آماری: درصورت ایجاد صف فروش سنگین روی برخی از داراییهای صندوق برای مدتی بیش از حد انتظار، مدیران صندوق میتوانند قیمت برخی از سهام موجود در پورتفوی صندوق را تعدیل کنند، در این صورت به ارزش خالص دارایی ارائه شده، ارزش خالص دارایی آماری خواهند گفت.
NAV صدور: این عامل ارزش هر واحد از صندوق سرمایه گذاری را نشان میدهد، در حقیقت این مقدار برابر با وجهی است که هر سرمایهگذار باید بابت خرید هر واحد از صندوقهای صدور و ابطالی پرداخت نماید.
صندوق نیکوکاری چیست؟
در ادامه میخوانیم:
- ساز و کار صندوق نیکوکاری چگونه است؟
- عملکرد صندوق نیوکاری دارای شفافیت است؟
- امور نیکوکارانه صندوقهای نیکوکاری
صندوق نیکوکاری یکی از صندوقهای سرمایهگذاری در بازار مالی ایران است که باتوجه به نیت خیرخواهانه خود ممکن است برای برخی از افراد که قصد شرکت در فعالیتهای خیرانه دارند بسیار جذاب باشد، در این صندوق پس از تجمیع سرمایه افراد و سرمایهگذاری در زمینههای مختلف، منافع حاصل شده از سود این صندوق را به فعالیتهای عامالمنفعه و نیکوکارانه، تخصیص میدهد.
صندوق نیکوکاری یکی از صندوقهای سرمایهگذاری در بازار مالی ایران است که باتوجه به نیت خیرخواهانه خود ممکن است برای برخی از افراد که قصد شرکت در فعالیتهای خیرانه دارند بسیار جذاب باشد، در این صندوق پس از تجمیع سرمایه افراد و سرمایهگذاری در زمینههای مختلف، منافع حاصل شده از سود این صندوق را به فعالیتهای عامالمنفعه و نیکوکارانه، تخصیص میدهد.
صندوق نیکوکاری درحقیقت قصدش ایجاد یک فرصت بسیار جذاب برای فعالیتهای انسانی است تا بسیاری از افراد که قصد شرکت این نوع فعالیتها را دارند، بتوانند با ایجاد یک بازده حداکثری، کمک شایانی در اینگونه فعالیتهای نیکوکارانه، ارائه دهد، وجود صندوقهای نیکوکارانه در بازار مالی ایران نشاندهنده پتانسیل بسیار بالای صندوقهای سرمایهگذاری در تمام زمینهها است.
ساز و کار صندوق نیکوکاری چگونه است؟
افرادی که قصد شرکت در فعالیتهای خیرانه دارند میتوانند با واریز سرمایههای خود به این صندوق، با حفظ اصل سرمایه، از بازده کسب شده صندوق، در کارهای خیر و نیکوکارانه صندوق سهیم شوند، لازم به ذکر است که عواید بدست آمده از صندوق توسط یک تیم و مدیر باتجربه صرف نیازمندان میشود، عموما تیم مدیریتی اینگونه صنذوقها متشکل از افراد متخصص در حوزه بازارهای مالی و افراد متخصص در شناخت نیازمندیهای جامعه است.
سرمایهگذاری در صندوق نیکوکاری نسبت به سرمایهگذاری مستقیم نیکوکارانه دارای بازده بالاتری است زیرا سرمایهگذاران با تجمیع سرمایه خود و تحویل آن به یک نهاد متخصص باعث میشوند:
- سود حاصله از صندوق مستقیما در این گونه فعالیتها خرج میشود.
- سود حاصله دراختیار نیازمندان براساس امیدنامه صندوق، قرار میگیرد.
- اصل سرمایه حفظ میشود و تنها سود حاصل از صندوق خرج میشود.
- ریسک کمتری دارد و این مسئله باعث جذابیت بازارهای مالی نیز میشود.
- سود حاصل از صندوق در زمینههای بسیار مختلفی چون، کمک به دانشجویان، بیماران خاص، کودکان بیسرپرست، زنان سرپرست خانوار، زندانیان جرایم مالی غیرعمد و … خرج میشود.
- تجمیع سرمایههای خرد باعث میشود تا این صندوق اثر بسیار قابل توجهی در فعالیتهای نیکوکارانه داشته باشد.
- این امکان وجود دارد تا سرمایهگذار تعیین کند چه میزان از سودش را این راه خرچ کند.
عملکرد صندوق نیوکاری دارای شفافیت است؟
از آنجایی که صندوق نیکوکاری یک صندوق سرمایهگذاری تحت نظارت سازمان بورس و اوراق بهادار و سایر نهادهای نظارتی است، ساختار نظارت بر این صندوقها بهگونهای طراحی شده است که اطمینان سرمایهگذاران را نسبت به اختصاص منافع صندوق در امور نیکوکاری را برطبق امیدنامه بسیار بالا میبرد. علاوه بر این، وجود ارکان نظارتی چون متولی صندوق و حسابرس بر حُسن انجام فعالیتهای نیکوکارانه میافزاید.
از آنجایی که نهاد اجرایی این صندوق یک نهاد متخصص در فعالیتهای نیوکاری است، این نهاد در دورههای زمانی مختلف موظف به ارائه گزارش خرجکرد دقیق منافع به مدیران صندوق و سرمایهگذاران (از طریق وبسایت صندوق) دارد، این عامل باعث افزایش اعتماد اجتماعی افراد به این صندوقها میشود و نهادهای نظارتی متوجه این مسئله هستند که هرگونه خطا ممکن است تا لطمه شدیدی به اعتماد مردم نسبت به این صندوقها، وارد شود.
براساس تاریخ، اولین صندوق نیکوکاری در ایران در سال 1386 تاسیس و سپس در سال 1388 با تصویب قانون توسعه ابزارهای و نهادهای مالی، باعث گسترش فعالیت این صندوقها شد. براساس آمار مندرج در سایت سازمان بورس و اوراق بهادار، تا تاریخ منتهی به مهر ماه 1402 تعداد 12 صندوق نیکوکاری با سرمایهای حدود 4500 میلیارد ریال در حال فعالیت هستند.
امور نیکوکارانه صندوقهای نیکوکاری
براساس آنچه تاکنون شرح داده شده، به برخی از امور نیکوکارانه در صندوقهای نیکوکاری اشاره میکنیم.
- پرداخت مقرری ماهانه
- ارائه بستههای حمایتی شامل:
- بیمههای مکمل بهداشتی و درمانی
- بیمه عمر و سرمایهگذاری
- پوشش هزینههای بیمار صعبالعلاج
- پوشش نیازهای اغذیهای
- پوشش دادن هزینههای جهیزیه
- تحصیل و بهسازی محل سکونت
همچنین تمامی صندوقهای نیکوکاری براساس امیدنامه صادره از سازمان بورس و اوراق بهادار دارای حدنصاب ترکیب دارایی هستند تا سرمایه تجمیع شده را در محلهای مشخص با حداقل و حداکثر مشخص شده، سرمایهگذاری نمایند.
صندوق درآمد ثابت (Fixed income) چیست؟
در ادامه میخوانیم:
صندوق درآمد ثابت (Fixed income) نوعی از صندوق سرمایهگذاری است که عمده سرمایه تحت مدیریت خود را روی اوراق با درآمد ثابت، سپردههای بانکی یا داراییهایی با ریسک پایین سرمایهگذاری میکند، از این لحاظ این صندوق دارای ریسک پایین و درآمد مطمئنی هستند.
دریافت کد بورسی برای خرید صندوق
صندوقهای سرمایهگذاری با درآمد ثابت یکی از ابزارهای موردعلاقه افراد در بازارهای مالی است، این صندوقها برای علاقهمندان به بازار سرمایه، بهویژه افراد مبتدی یا سالمندانی که توان و انرژی حضور در بازار سرمایه را ندارند، بستر مساعدی از سرمایهگذاری کمریسک را فراهم میکند. درحالت کلی صندوقهای سرمایهگذاری نقش واسطهای را برای حضور افراد غیرحرفهای یا افرادی که زمان کافی برای سرمایهگذاری مستقیم در بازار مالی را ندارند، ایفا میکند تا این افراد بدون داشتن پیشنیازهای لازم بازار سرمایه، در این بازار سرمایهگذاری و کسب سود کنند.
صندوق سرمایهگذاری با درآمد ثابت چگونه سود میکنند؟
حضور در بازارهای مالی همیشه با ریسک همراه است، این مسئله مختص بازار مالی در ایران نیست و یک قانون ثابت شده در تمام دنیاست، علاقهمندان به بازارهای مالی باید شرایط ورود به این بازار را کسب کنند و درصورتی که این پیشنیازها رعایت نشود، افراد با سرمایه خود قمار خطرناکی را آغاز کردهاند، اما یک راه منطقیتر برای حضور افرادی که تخصص و زمان کافی را ندارند، سرمایهگذاری در انواع صندوقهای سرمایهگذاری مانند صندوق سهامی، صندوق قابل معاملهو غیره است. این صندوقها با داشتن یک تیم حرفهای، سرمایه جذب شده افراد را براساس نوع صندوق، در محلهای مختلفی سرمایهگذاری میکنند، در صندوق سرمایهگذاری درآمد ثابت هدف صندوق، کسب سود مطمئن با ریسک پایین است بههمین منظور این صندوق روی اوراق مشارکت با درآمد ثابت، سپردههای بانکی، اوراق خزانه اسلامی، اوراق اجاره و … سرمایهگذاری میکند.
تخصیص منابع در صندوق درآمد ثابت چگونه است؟
در ابتدای این مقاله باید ذکر کنم که گاها سازمان بورس و اوراق بهادار بسته به شرایط بازار، ممکن است با تصویب قوانینی، برخی صندوقها را ملزم به خرید برخی از اوراق بهادار بکنند، برای مثال در سال گذشته بود که صندوقهای قابل معامله با درآمد ثابت از خرید و فروش قراردادهای اختیار معامله منع شدند، یا با تصویب قوانینی صندوقها را ملزم به خرید چنددرصد سهام بکنند. با این اوصاف صندوق درآمد ثابت اغلب در اوراق مشارکت و اوراق اجاره سرمایهگذاری میکند، درصورتی که در امیدنامه صندوق، تقسیم سود اوراق اجاره و مشارکت درج شده باشد، در طول سال ( یا زمان معینی) بهطور مستمر سودهای دریافتی را بین واحدهای صندوق تقسیم میکند و درصورتی که تقسیم سود به سرمایهگذاران در امیدنامه درج نشده باشد، این سودها را به ارزش دارایی صندوق اضافه خواهد کرد، در این نوع صندوق با درآمد ثابت، سرمایهگذاران از رشد بیشتر NAV، نفع خواهند برد.
سیاست تخصیص منابع در صندوق درآمد ثابت
مشاهده آخرین مصوبات و ابلاغیههای صندوق سرمایهگذاری در اوراق بهادار با درآمد ثابت
صندوق درآمد ثابت رابین
صندوق درآمد ثابت قابل معامله توسعه افق رابین با نماد رابین یکی از صندوقهای درآمد ثابت در بازار سرمایه کشور است که تا زمان نگاشت این مقاله با داشتن بازده 6.23% در 60 روز جزء 5 صندوق پربازده درآمد ثابت کشور است.
واحدهای صندوق رابین از طریق سامانههای معاملاتی آنلاین مانند رابین تریدر، قابل خرید و فروش است.
سوالات متداول
صندوق درآمد ثابت چیست؟
صندوق های درآمد ثابت با ساخت بستری مناسب برای ایجاد راهکار ورود افراد غیرمتخصص را به بازار سرمایه، را تسهیل میکند. از دیگر سو این شرایط را پدید میآورد که ضمن کسب بازدهی و سود مناسب، ریسک سرمایهگذاری را نیز کاهش دهد.
آیا صندوقهای درآمد ثابت علاوه بر اوراق با درآمد ثابت، روی سهام نیز سرمایهگذاری میکنند؟
بله! برطبق جداول تخصیص منابع صندوقهای سرمایهگذاری در اوراق بهادار با درآمد ثابت، این صندوقها امکان سرمایهگذاری در سهام را نیز دارا هستند (حداکثر 10%).
ریسک و بازده در صندوق درآمد ثابت چگونه است؟
صندوق سرمایهگذاری با درآمد ثابت حداقل بازده مورد انتظار سرمایهگذاران را برآورده میکند، افرادی که واحدهای این صندوق ها را خریداری میکنند، در واقع سرمایهگذارانی با ریسک کم هستند.









